Doğa takvimi: hangi ay nereye gidilir?
Japonya’da kiraz çiçeğinden Laponya’da kuzey ışıklarına, Isparta’da lavantadan Dalyan’da yumurtadan çıkan carettalara kadar 36 mevsimlik doğa olayı ve 400’ü aşkın yer için olağan tarihler. En üstte şu an mevsiminde olanlar, altta yılın tamamı var.
Şu an mevsiminde
Kuzey ışıkları
Tromso, Alta, Senja +21
Jakaranda mevsimi
Brisbane (New Farm Park), Grafton, Sidney (Kirribilli) +4
Sonbahar renkleri
Oirase Boğazı ve Towada Gölü, Great Smoky Dağları, Perthshire (Dunkeld) +17
Biyolüminesans
Vaadhoo (Raa Atolü), Mosquito Koyu (Vieques), Laguna Grande (Fajardo) +1
Balina izleme
Hermanus, Hervey Bay, Monterey Körfezi +2
Trüf mantarı sezonu
Motovun (İstriya), Alba (beyaz trüf), Acqualagna (beyaz trüf)
Balina köpekbalıkları
Güney Ari Atolü, La Paz (Baja California Sur), Mafia Adası
Buz mağaraları
Eisriesenwelt (Werfen), Dachstein Dev Buz Mağarası
Sıcak hava balonları
El-Uksur, Kapadokya (Göreme)
Deniz kaplumbağaları
Ostional (arribadalar), Tortuguero
Bağ bozumu
Mosel (Bernkastel-Kues), Napa Vadisi
Ayılar ve somon göçü
Adams Nehri kırmızı somon göçü
Ateş böcekleri
Kuala Selangor (Kampung Kuantan)
Kır çiçekleri
Atacama çiçeklenen çölü (Copiapó)
Yaklaşanlar
Ay ay
Koyu hücreler: o ay listemizdeki yerlerin daha çoğu mevsiminde.
| Oca | Şub | Mar | Nis | May | Haz | Tem | Ağu | Eyl | Eki | Kas | Ara | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Çiçeklenme | ||||||||||||
| Sakura (kiraz çiçekleri) | ||||||||||||
| Lale mevsimi | ||||||||||||
| Lavanta mevsimi | ||||||||||||
| Badem çiçekleri | ||||||||||||
| Mor salkım | ||||||||||||
| Ortanca mevsimi | ||||||||||||
| Kanola tarlaları | ||||||||||||
| Jakaranda mevsimi | ||||||||||||
| Kır çiçekleri | ||||||||||||
| Ayçiçeği tarlaları | ||||||||||||
| Yaban sümbülü ormanları | ||||||||||||
| Sonbahar renkleri | ||||||||||||
| Sonbahar renkleri | ||||||||||||
| Gökyüzü ve ışık | ||||||||||||
| Kuzey ışıkları | ||||||||||||
| Güney ışıkları | ||||||||||||
| Gece yarısı güneşi | ||||||||||||
| Samanyolu sezonu | ||||||||||||
| Yaban hayatı | ||||||||||||
| Büyük Göç | ||||||||||||
| Deniz kaplumbağaları | ||||||||||||
| Ateş böcekleri | ||||||||||||
| Monark kelebekleri | ||||||||||||
| Deniz papağanları | ||||||||||||
| Ayılar ve somon göçü | ||||||||||||
| Deniz yaşamı | ||||||||||||
| Balina izleme | ||||||||||||
| Balina köpekbalıkları | ||||||||||||
| Biyolüminesans | ||||||||||||
| Sardalya göçü | ||||||||||||
| Festival mevsimleri | ||||||||||||
| Noel pazarları | ||||||||||||
| Kar ve buz festivalleri | ||||||||||||
| Fener festivalleri | ||||||||||||
| Songkran su festivali | ||||||||||||
| Ölüler Günü (Día de Muertos) | ||||||||||||
| Sıcak hava balonları | ||||||||||||
| Hasat | ||||||||||||
| Bağ bozumu | ||||||||||||
| Trüf mantarı sezonu | ||||||||||||
| Buz ve kar | ||||||||||||
| Buz mağaraları | ||||||||||||
| Donmuş göller | ||||||||||||
Takvimi tatil günlerine göre okumak
Çoğumuz için asıl soru “en güzel zaman ne zaman” değil, “izin ve tatil hangi haftaya denk geliyor” sorusu. Bu yüzden takvime bir de Türkiye’nin kendi tatil ritmiyle bakmakta fayda var.
- Yarıyıl tatili (ocak sonu–şubat başı): kuzey ışıkları için Laponya ve Tromsø, kar festivalleri için Sapporo, kısa bir kaçamak için Mallorca ya da Algarve’de badem çiçekleri.
- Bahar ara tatili ve 23 Nisan: Emirgan’da laleler, Hollanda’da Keukenhof, Japonya’nın kuzeyinde geç açan sakura, Kyoto’da mor salkımlar.
- 19 Mayıs ve mayıs ortası: Kapadokya’da balon sezonunun en sakin haftaları, Hitachi’de mavi nemofila tarlaları, İzlanda’da deniz papağanlarının yuvaya dönüşü.
- Yaz tatili: Kuyucak’ta lavanta, Edirne’de ayçiçeği, Dalyan ve Patara’da deniz kaplumbağaları, Norveç’te gece yarısı güneşi, Serengeti ve Masai Mara’da Büyük Göç.
- Ekim–kasım: Yedigöller’de sonbahar renkleri, Ürgüp’te bağ bozumu, Alba’da beyaz trüf, Meksika’da Ölüler Günü.
- Aralık: Almanya ve Avusturya’da Noel pazarları, kutup gecesinin ilk karanlık haftalarında kuzey ışıkları.
Yurt içinde de bir takvim var
Bu sayfadaki olayların bir kısmı için pasaporta gerek yok. İstanbul Lale Festivali nisan ortasında Emirgan Korusu’nu dolduruyor, Isparta’nın Kuyucak köyündeki lavanta tarlaları temmuz başında zirve yapıyor, İztuzu’nda caretta yuvaları mayısta başlıyor ve yavrular temmuzdan eylül sonuna kadar denize iniyor. Bolu Yedigöller ekim sonunda sarıya ve kızıla dönüyor, Kapadokya’da balonlar hava uygun olduğu her sabah kalkıyor.
Yurt dışı rotalarda ise vize süresini hesaba katmak gerekiyor: Hollanda, Fransa, Norveç ya da Almanya için Schengen vizesi en az birkaç hafta önceden planlanmalı, randevu dönemleri özellikle bahar ve aralık öncesinde sıkışıyor. Japonya, Tayland ve Güney Kore gibi ülkelere Türk pasaportuyla kısa turistik ziyaret şu an vizesiz; yine de bazı ülkeler elektronik ön kayıt isteyebildiği için yola çıkmadan güncel kuralları kontrol edin.
Tarihler nereden geliyor?
Her yerin bir olağan başlangıç, zirve ve bitiş tarihi, bir de yıldan yıla ne kadar kaydığı var. Japon şehirlerindeki kiraz ve akçaağaç tarihleri resmî 1991–2020 ortalamaları; gece yarısı güneşi güneşin konumundan hesaplanıyor; festival tarihleri düzenleyicilerin açıkladıkları. Sakura ve sonbahar renkleri sayfalarında o sezonun gerçek sıcaklıklarından yapılan bir tahmin, kuzey ışıkları sayfasında üç gecelik bir görünüm, Samanyolu sayfasında ise önümüzdeki yeni ay tarihleri ayrıca gösteriliyor.
İpuçları
- Aynı haftaya denk gelenleri birleştirin: temmuz başında Provence’ta lavanta ile Toskana’da ayçiçeği, eylül sonunda Champagne’da hasat ile Alsace’ta bağ yolu, aralıkta Noel pazarları ile ilk karanlık kutup geceleri.
- Bayram tatili doğa olaylarının takvimine göre kaymaz; 2027’de Ramazan Bayramı martın ilk yarısına, Kurban Bayramı mayıs ortasına denk geliyor. Bilet fiyatları bu haftalarda belirgin biçimde yükseliyor.
- Schengen vizesi gerektiren rotalarda önce randevu tarihini, sonra uçağı ayarlayın; tersi çoğu zaman pahalıya patlıyor.
Sorular ve yanıtlar
İlkbaharda yurt dışında hangi doğa olayı görülür?
Mart sonu–nisan başında Japonya ve Kore’de kiraz çiçekleri, nisan ortasında Hollanda’da laleler, nisan sonunda Japonya’da mor salkım ve İngiltere’de yaban sümbülü ormanları.
Yaz tatilinde nereye gidilir?
Haziran sonu–temmuz ortası Provence ve Kuyucak’ta lavanta, temmuzda Toskana ve Edirne’de ayçiçeği, haziran–temmuzda Norveç’te gece yarısı güneşi. Temmuzdan ekim ortasına kadar Serengeti’nin kuzeyi ve Masai Mara’da nehir geçişleri görülür.
Kışın hangi doğa olayları için seyahat edilir?
Eylülden marta kuzey ışıkları, kasımdan marta İzlanda’nın buz mağaraları ve Meksika’daki monark kelebekleri, şubat başında Sapporo Kar Festivali.
Hava şartlarına bağlı bir gezi için ne zaman rezervasyon yapmalı?
Kiraz çiçeği, sonbahar renkleri ve kır çiçekleri gibi havaya bağlı olaylarda ücretsiz iptal edilebilen konaklama alın ve gitmeden iki-üç hafta önce tahmine yeniden bakın.